Đã xác định nguyên nhân cá chết hàng loạt ở biển miền Trung, nhưng chờ phản biện khoa học trước khi công bố

Chiều ngày 2/6, Bộ trưởng, Chủ nhiệm Văn phòng Chính phủ (VPCP) Mai Tiến Dũng cho biết, đến nay đã xác định được nguyên nhân cá chết hàng loạt ở biển miền Trung thời gian qua, nhưng cần phản biện khoa học trước khi công bố.

Truyền thông trong nước đưa tin, ngày 2/6, tại cuộc họp báo thường kỳ tháng 5/2016 của Chính phủ, trước câu hỏi về kết quả điều tra nguyên nhân cá chết hàng loạt ở miền Trung, Bộ trưởng, Chủ nhiệm VPCP Mai Tiến Dũng trả lời: “Đến nay các nhà khoa học đã xác định được nguyên nhân cá chết, Thủ tướng đã mời các chuyên gia hàng đầu trong và ngoài nước tư vấn phản biện kết quả trước khi đưa ra kết luận chính thức. Vì đây là vấn đề rất quan trọng và khi công bố phải đảm bảo chứng cứ, đảm bảo pháp lý và khách quan”.

Theo Bộ trưởng Mai Tiến Dũng, đã có hơn 30 cơ quan bộ ngành, địa phương và hàng trăm nhà khoa học trong nước và quốc tế cùng tham gia xác minh, thu thập chứng cứ điều tra nguyên nhân cá chết trên nguyên tắc ‘dựa vào khoa học, khách quan và chặt chẽ về tính pháp lý’.

Cá vẩu – cá tầng đáy ngoài khơi bơi vào gần bờ biển Thừa Thiên – Huế hôm 26/4. Sau khi trôi dạt vào bờ, khoảng hơn 15 phút, con cá này bị chết. (Ảnh: nld.com.vn)

Báo Người Lao Động cho biết, bên lề cuộc họp báo, Bộ trưởng Bộ Thông tin & Truyền thông Trương Minh Tuấn cho hay, trong tháng 6 này sẽ công bố công khai nguyên nhân khiến cá chết hàng loạt ở một số tỉnh miền Trung. Tuy nhiên, thủ phạm gây ra nguyên nhân này cần điều tra sâu hơn theo quy định của các cơ quan bảo vệ pháp luật.

Theo Trang thông tin điện tử của Tổng cục Thủy sản, trong cuộc họp của Ban thường trực UBTUMTTQ Việt Nam cùng 7 tổ chức thành viên, báo cáo cho biết, tình hình cá chết bất thường xảy ra ở 06 tỉnh ven biển miền Trung đã gây thiệt hại lớn.

Tại Hà Tĩnh, thiệt hại ước tính khoảng 260 tỷ đồng. Tỉnh Quảng Trị 134,9 tỷ đồng. Thừa Thiên – Huế có 405 lồng cá nuôi của 111 hộ dân bị chết hoàn toàn, thiệt hại khoảng 11 tỷ đồng, lượng cá chết toàn tỉnh khoảng 55 tấn. Quảng Bình thiệt hại khoảng 175,25 tỷ đồng. Tổng thiệt hại tại các địa phương khoảng hơn 500 tỷ đồng (chưa tính những thiệt hại gián tiếp).

Diễn biến sự cố cá chết hàng loạt tại các tỉnh miền Trung

• Ngày 6/4, cá nuôi lồng bè và cá tự nhiên chết bất thường tại 3 xã thuộc khu vực biển Vũng Áng (thị xã Kỳ Anh).
• Ngày 10/4, cá chết lan đến vùng biển xã Quảng Đông, huyện Quảng Trạch rồi lan ra khắp cả tỉnh Quảng Bình. Tại đây, cá chết chủ yếu là cá ở tầng đáy.

Cá chết hàng loạt bất thường tại ven biển Quảng Bình. (Ảnh: baoquangbinh.vn)

• Ngày 14/4, cá chết lan đến biển Quảng Trị. Các loài cá bị chết là cá ở tầng sâu, gần bờ và có giá trị kinh tế cao như: mú, hồng, hanh, ong, đuối,… có trọng lượng mỗi con từ vài lạng đến 50 kg.
• Từ 15 – 21/4, cá chết đợt 1 tại Thừa Thiên – Huế, thuộc vùng ven biển Phong Điền, Phú Vang, Phú Lộc.
• Ngày 21/4, xác nhận thông tin vào ngày 4/4, ngư dân Hà Tĩnh trình báo phát hiện một đường ống nghi là hệ thống xả thải từ dự án Formosa “cắm” xuống đáy biển Vũng Áng.
• Ngày 24/4, anh Lê Văn Ngầy, thợ lặn của Formosa sau khi lặn xuống đáy biển ở Kỳ Anh có biểu hiện tức ngực, khó thở, mệt mỏi và tử vong trong ngày hôm đó.
• Ngày 25/4, những nguyên nhân có thể dẫn đến tình trạng cá chết hàng loạt như bệnh dịch, động đất, tràn dầu đều bị loại trừ
• Ngày 26/4, Sở TN&MT Thừa Thiên – Huế kết luận: nước biển tại khu vực có cá chết cùa tỉnh bị nhiễm kim loai nặng, hàm lượng Crôm vượt giới hạn cho phép theo Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về chất lượng nước biển và nước mặn
• Ngày 27/4, tại cuộc họp báo diễn ra “chớp nhoáng” trong chưa đầy 10 phút, báo cáo của các cơ quan chức năng kết luận: chưa có bằng chứng kết luận về mối liên hệ liên quan của Formosa đến vấn đề cá chết hàng loạt. Hai nguyên nhân được đưa ra là: thủy triều đỏ hoặc do tác động của độc tố hóa học.
• Ngày 28/4, Hội Nghề cá Việt Nam và nhiều chuyên gia nêu ý kiến: nên loại trừ nguyên nhân cá chết do thủy triều đỏ.
• Ngày 4/5, xuất hiện vệt nước màu đỏ gạch dài khoảng 1,5 km, rộng 10 mét sát mép nước tại xã Nhân Trạch – Bố Trạch – Quảng Bình. Đoàn kiểm tra liên ngành gồm 7 Bộ bắt đầu kiểm tra tại Formosa Vũng Áng.

Vệt nước màu đỏ đậm chạy dọc bờ biển Quảng Bình dài hơn 1 km. Sau khi phân tích các mẫu nước lấy từ vệt nước đỏ tại đây, GS.TS Nguyễn Ngọc Lâm (Viện Hải dương học Nha Trang) nhận định, đó không phải là hiện tượng thủy triều đỏ. (Ảnh: nld.com.vn)

• Ngày 6/5, ngư dân Quảng Bình phát hiện rạn san hô gần bờ đang chết, xác cá dưới đáy biển xếp lớp dày, số lượng nhiều hơn cả số cá chết đã dạt vào bờ, nước biển không còn trong, bốc mùi thối, tanh hôi; lưới đánh cá thả xuống biển đổi màu trắng tinh như được ngâm trong chất tẩy rửa.
• Ngày 7/5, hoàn tất công tác kiểm tra về môi trường đối với các dự án tại Khu Kinh tế Vũng Áng, trong đó có dự án Formosa.

Hòa An

Xem thêm: